Chương I · Lý thuyết
Bài 7. Đo thời gian
Trong giờ thể dục, thầy giáo đo thời gian em chạy bằng một chiếc đồng hồ nhỏ có nút bấm, còn chiếc đồng hồ treo tường lớp học chỉ dùng để xem giờ. Vì sao thầy không nhìn đồng hồ treo tường để tính thời gian chạy? Bài này giúp em chọn đồng hồ phù hợp và đo thời gian cho đúng.
Em sẽ học được
- Nêu được đơn vị đo thời gian và đổi được giữa giây, phút, giờ, ngày.
- Kể được một số loại đồng hồ và công dụng của chúng.
- Ước lượng được khoảng thời gian cần đo để chọn đồng hồ phù hợp.
- Đo được thời gian bằng đồng hồ bấm giây đúng các bước; biết đo nhiều lần và lấy giá trị trung bình.
Đơn vị đo thời gian
Ngoài giây, ta còn dùng các đơn vị lớn hơn: phút (), giờ (), ngày, tuần, tháng, năm, thế kỉ.
| Đơn vị | Đổi |
|---|---|
| 1 phút | |
| 1 giờ | |
| 1 ngày | |
| 1 tuần | |
| 1 thế kỉ |
Dụng cụ đo thời gian
Dụng cụ đo thời gian là đồng hồ. Mỗi loại đồng hồ hợp với một việc:
| Loại đồng hồ | Công dụng |
|---|---|
| Đồng hồ treo tường, đồng hồ đeo tay, đồng hồ quả lắc | Xem giờ, đo những khoảng thời gian dài trong sinh hoạt hằng ngày. |
| Đồng hồ bấm giây (cơ hoặc điện tử) | Đo những khoảng thời gian ngắn cần chính xác: thi đấu thể thao, thí nghiệm. |
| Đồng hồ đo thời gian hiện số dùng cổng quang | Đo rất chính xác thời gian vật chuyển động trong phòng thí nghiệm; máy tự bật, tự tắt khi vật đi qua cổng quang. |
| Đồng hồ cát | Đo khoảng thời gian không cần độ chính xác cao. |
Cách đo thời gian
Đo thời gian bằng đồng hồ, ta thực hiện các bước:
- Ước lượng khoảng thời gian cần đo để chọn đồng hồ thích hợp.
- Hiệu chỉnh đồng hồ đúng cách trước khi đo (đưa đồng hồ bấm giây về số ).
- Thực hiện phép đo thời gian bằng đồng hồ.
- Đọc và ghi kết quả đo.
Với đồng hồ bấm giây điện tử, phép đo gồm ba thao tác:
- Nhấn nút Reset để đưa đồng hồ về số .
- Nhấn nút Start đúng lúc sự việc bắt đầu.
- Nhấn nút Stop đúng lúc sự việc kết thúc, rồi đọc số trên màn hình.
Khám phá
Đo thời gian bóng lăn
Nhấn "Thả bóng": sau khi đếm ngược, bóng bắt đầu lăn xuống máng. Bấm Start đúng lúc bóng rời vạch xuất phát và Stop đúng lúc bóng chạm vạch đích. Nhấn Reset trước mỗi lần đo. Đo ít nhất ba lần để so sánh các kết quả, xem giá trị trung bình và so với kết quả của đồng hồ cổng quang. Thử một lần quên Reset để thấy chuyện gì xảy ra.
Đồng hồ bấm giây (ĐCNN 0,01 s)
| Lần | Thời gian (s) | So với trung bình (s) |
|---|---|---|
| Chưa có lần đo nào. | ||
Nhấn "Thả bóng". Bấm Start đúng lúc bóng bắt đầu lăn, bấm Stop đúng lúc bóng chạm vạch đích. Đo ít nhất ba lần.
Ví dụ
Ví dụ 1
Ví dụ 2
Ví dụ 3
Luyện tập
Đã làm 0/9 bài
Bài 1
Đơn vị đo thời gian trong hệ đơn vị đo lường hợp pháp của nước ta là
Bài 2
Đổi phút ra giây.
Bài 3
Một tiết học kéo dài phút. Đổi ra giây.
Bài 4
Sắp xếp các thao tác đo thời gian bằng đồng hồ bấm giây điện tử theo đúng thứ tự.
Bài 5
Ghép mỗi việc cần đo thời gian với loại đồng hồ phù hợp nhất.
Bài 6
Ba lần đo thời gian bóng lăn hết máng được ; ; . Thời gian lăn trung bình là bao nhiêu giây?
Bài 7
Trước khi đo, đồng hồ bấm giây đang chỉ vì bạn Nam quên nhấn Reset. Đo xong, đồng hồ chỉ . Thời gian thật của sự việc là bao nhiêu giây?
Bài 8
Một đồng hồ bấm giây điện tử có ĐCNN . Kết quả nào dưới đây được ghi đúng khi dùng đồng hồ này?
Bài 9
Vì sao nên đo thời gian bóng lăn nhiều lần rồi lấy giá trị trung bình?
Ghi nhớ
- Đơn vị đo thời gian là giây (); phút , giờ .
- Dụng cụ đo thời gian là đồng hồ; ước lượng thời gian cần đo để chọn đồng hồ phù hợp.
- Đồng hồ bấm giây: Reset về , Start khi bắt đầu, Stop khi kết thúc, rồi đọc và ghi kết quả.
- Đo nhiều lần và lấy giá trị trung bình để giảm sai lệch do bấm nút.